Το στέκι της Πέμπτης: ΙΣΤΟΡΙΑ

Μια διαδραστική εφαρμογή από το Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού μας βοηθά να περιηγηθούμε στο Βυζάντιο του 10ου αιώνα, μέσα από τη φανταστική ιστορία του μοναχού Θεόδωρου.

Κάντε κλικ στην παρακάτω εικόνα και ....ακολουθήστε το Θεόδωρο!

Πηγή: Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού
διαδραστικές ερωτήσεις

1.4.14

Το Βυζάντιο φτάνει στο απόγειο της ακμής του

Όταν κυβερνούσαν οι Μακεδόνες αυτοκράτορες η αυτοκρατορία έφτασε στην μεγαλύτερη της ακμή. Ποτέ πια το κράτος δεν είχε τόσο μεγάλη έκταση και δεν απέκτησε τόση στρατιωτική και οικονομική δύναμη.

Χάρτης της αυτοκρατορίας της εποχής των Μακεδόνων αυτοκρατόρων

Τα προϊόντα του Βυζαντίου ήταν περιζήτητα σε όλον τον κόσμο και τα βυζαντινά καράβια ταξίδευαν σε όλη τη Μεσόγειο. Νέοι νόμοι προστάτευαν τους πολίτες και ιδιαίτερα τους φτωχούς γεωργούς.

Η ΔΥΝΑΣΤΕΙΑ ΤΩΝ ΜΑΚΕΔΟΝΩΝ

κάνε κλικ για να μάθεις για τους βασιλιάδες της δυναστείας

από το ιστολόγιο Ξεκούρδιστη τάξη

Βασίλειος Α΄ 867- 886

Λέων ΣΤ΄ ο Σοφός 886- 912

Αλέξανδρος 912- 913

Κωνσταντίνος Ζ΄ ο Πορφυρογέννητος 913- 959

Ρωμανός Α΄ Λακαπηνός 920- 944

Ρωμανός Β΄ 959- 963

Νικηφόρος Β΄ Φωκάς 963- 969

Ιωάννης Α΄ Τζιμισκής 969- 976

Βασίλειος Β΄ 976-1025

Κωνσταντίνος Η΄ 1025-1028

Ρωμανός Γ΄ Αργυρός 1028-1034

Μιχαήλ Δ΄ 1034-1041

Μιχαήλ Ε΄ Καλαφάτης 1041-1042

Ζωή και Θεοδώρα 1042

Κωνσταντίνος Θ΄ Μονομάχος 1042-1055

Θεοδώρα (δεύτερη βασιλεία) 1055-1056

νομίσματα

http://www.computer.gr/portal/vasilios_voulgaroktonos.jpg

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ-ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

1. Ποιοι κυβέρνησαν το Βυζαντινό κράτος από τον 9ο ως τον 11ο αιώνα;

Από τον 9ο ως τον 11ο αιώνα το Βυζαντινό κράτος κυβέρνησαν αυτοκράτορες της μακεδονικής δυναστείας.

2. Ποια μέτρα πήραν οι Μακεδόνες αυτοκράτορες για την αντιμετώπιση των εξωτερικών προβλημάτων;

♣ Οργάνωσαν ικανό στρατό και απελευθέρωσαν πολλά από τα κατακτημένα βυζαντινά εδάφη, στην Ανατολή, στη Δύση και στα Βαλκάνια.

♣ Έκαναν συμφωνίες ειρήνης και φιλίας με τους λαούς του Βορρά και τους έμαθαν το χριστιανισμό και το βυζαντινό πολιτισμό.

♣ Νίκησαν τους Σαρακηνούς (πειρατές) και ξαναπήραν τον έλεγχο των θαλάσσιων δρόμων , έτσι τα βυζαντινά εμπορικά καράβια ταξίδευαν ελεύθερα σε όλη τη Μεσόγειο.

3. Ποια μέτρα πήραν για την εσωτερική οργάνωση και την καλή λειτουργία του κράτους;

♦ Οργάνωσαν καλύτερα τα Θέματα της αυτοκρατορίας και πρόσθεσαν σ’ αυτά και νέα από τις απελευθερωμένες και τις ακριτικές περιοχές.

♦ Ξανάφεραν την ηρεμία στην εκκλησία (επειδή είχαν αναστατωθεί μετά από τις διαμάχες της εικονομαχίας) και έτσι η εκκλησία έκανε πια έργα ειρηνικά και φιλανθρωπικά.

♦ Ρύθμισαν με νέους νόμους (Επαναγωγή και Πρόχειρο Νόμο) τα καθήκοντα των αρχόντων, κανόνισαν τις σχέσεις Κράτους και Εκκλησίας και άλλαξαν τους νόμους ώστε να ταιριάζουν με τις ανάγκες που είχαν οι άνθρωποι εκείνη την εποχή.

♦ Με το «Επαρχιακό βιβλίο» ρύθμισαν πώς πρέπει να γίνεται το εμπόριο και

πώς έπρεπε να λειτουργούν οι βιοτεχνίες, καθώς και πόσο κέρδος μπορούσαν να βγάζουν οι έμποροι, οι επαγγελματίες και οι βιοτέχνες από τα προϊόντα τους

♦ Για την προστασία των μικροϊδιοκτητών και των ελεύθερων γεωργών επέβαλαν το νόμο του «Αλληλέγγυου». ( Έλεγε ότι οι πλούσιοι γαιοκτήμονες έπρεπε να πληρώνουν μαζί με τους δικούς τους φόρους και τους φόρους των φτωχών γειτόνων τους, όταν εκείνοι δεν μπορούσαν να τους πληρώσουν).

4. Ποιες ήταν οι συνέπειες των μέτρων αυτών;

Τα μέτρα αυτά βοήθησαν στην ανάπτυξη της γεωργίας, της βιοτεχνίας, της ναυτιλίας και του εμπορίου κι έφεραν πλούτο και δόξα στην αυτοκρατορία. Η περίοδος αυτή ονομάστηκε «χρυσή εποχή του Βυζαντίου».

Η παρουσίαση από τον Γ.Σουδία

26.3.14

Το Βυζάντιο φτάνει στο απόγειο της ακμής του

View more presentations or Upload your own.

16.3.14

Η κρίση της εικονομαχίας διχάζει τους Βυζαντινούς

Η εικονομαχία ξέσπασε στη διάρκεια του 8^ουαιώνα. Ήταν μια θρησκευτική διαμάχη που οδήγησε σε σοβαρές ταραχές, οι οποίες χώρισαν τους βυζαντινούς και έφεραν το κράτος σε δύσκολη θέση. Αιτία της διαμάχης ήταν οι αποφάσεις των Ισαύρων αυτοκρατόρων Λέοντα Γ΄και Κωνσταντίνου Ε΄:

Να απαγορεύουν την προσκύνηση και τη λατρεία των εικόνων.
Να υποχρεώσουν τους μοναχούς και τους κληρικούς να υπηρετούν τη σρατιωτική θητεία τους, πριν δεχτούν το ιερατικό τους αξίωμα.

Λέων Γ ο ΄Ισαυρος

Απαγόρευση των εικόνων

ΘΕΟΔΩΡΑ 843μΧ ΑΝΑΣΤΗΛΩΣΗ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ

ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΕ ΑΦΗΓΗΣΗ κάνε κλικ στο σύνδεσμο για να ακούσεις το μάθημα καθώς το διαβάζεις

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

Γ.Σουδίας

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

διχάζω = χωρίζω, προκαλώ αντίθεση ,διαφωνία

διαμάχη= καβγάς

κληρικός= αυτός που υπηρετεί τη χριστιανική θρησκεία ,ο ιερωμένος, οποιασδήποτε βαθμίδας(διάκονος, παπάς,επίσκοπος,μητροπολίτης κ.λ.π.)

συγκλονίζω= προκαλώ μεγάλη αναστάτωση

αντιμαχόμενες = αντίπαλες

διαφωτίζω = εξηγώ κάτι σε κάποιον και τον κάνω να το καταλάβει

φανατισμός= τυφλή πίστη σε κάτι

τάχτηκε= πήρε το μέρος

αναστήλωση των εικόνων= επαναφορά των εικόνων στις εκκλησίες μετά το τέλος της εικονομαχίας

διαταράχτηκαν οι σχέσεις= δημιουργήθηκαν προβλήματα στις σχέσεις, χάλασαν οι σχέσεις

συγκάλεσε= κάλεσε επίσημα σε ένα μέρος κάποιους ανθρώπους για σύσκεψη

οικουμενική σύνοδος= συνέλευση των πιο σημαντικών θεολόγων και εκκλησιαστικών αξιωματούχων όπου αποφάσιζαν για θρησκευτικά θέματα. Οι αποφάσεις τους εφαρμόζονταν σε όλη την αυτοκρατορία.

http://users.sch.gr/theoarvani/mathimata/etaxi/istoria/e/E.2/engage.swf

http://users.sch.gr/theoarvani/mathimata/etaxi/istoria/e/E.2.q/i24.swf

12.3.14

Η νομοθεσία και η διοίκηση εκσυγχρονίζονται

Γ. Σουδίας

http://users.sch.gr/theoarvani/mathimata/etaxi/istoria/e/E.1/engage.swf

http://users.sch.gr/theoarvani/mathimata/etaxi/istoria/e/E.1.q/i23.swf

ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ-ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΑ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ (άσκηση αντιστοίχισης αποwww.spirit16.blogspot.com)

23.2.14

Φιλικές σχέσεις και συγκρούσεις με τους Βούλγαρους και τους Ρώσους

Ενώ οι Βούλγαροι κατοικούσαν μέσα στα εδάφη της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας με την υποχρέωση να εμποδίζουν άλλους λαούς να κάνουν επιδρομές, άρχισαν σιγά – σιγά να παραβιάζουν τους όρους της συμφωνίας και να απλώνονται σε περισσότερα μέρη. Προσπάθησαν, στο κράτος που ίδρυσαν, να κάνουν δικές τους όλες τις περιοχές που ως τότε κατοικούσαν οι Σλάβοι.

Οι Βούλγαροι με αρχηγό τον Κρούμο έκαναν επιδρομές στην Θράκη και έφτασαν μέχρι την Κωνσταντινούπολη. Οι Βυζαντινοί ύστερα από σκληρές μάχες τους ανάγκασαν να υποχωρήσουν, αλλά σκοτώθηκε ο Αυτοκράτορας του Βυζαντίου, Νικηφόρος ο Α΄.

Κρούμος

Όταν βασιλιάς των Βουλγάρων έγινε ο Βόγορης, οι σχέσεις έγιναν ειρηνικές.

Αυτό γιατί:

· Ο Βόγορης έγινε χριστιανός με το όνομα Μιχαήλ.

· Χιλιάδες Βούλγαροι βαφτίστηκαν χριστιανοί.

· Πήραν, από τους Σλάβους, το Κυριλλικό αλφάβητο και έτσι οργάνωσαν το κράτος, την εκπαίδευση και την εκκλησία τους.

Βόγορης

Οι Βούλγαροι με νέο αρχηγό τον Συμεών, έκαναν νέους πολέμους. Ο Αυτοκράτορας Νικηφόρος Φωκάς βρέθηκε σε δύσκολη θέση και ζήτησε τη βοήθεια των Ρώσων.

Συμεών

Οι Βούλγαροι με νέο αρχηγό τον Σαμουήλ λίγα χρόνια μετά, έκαναν επιθέσεις και προκάλεσαν καταστροφές στις ελληνικές περιοχές. Ύστερα από μακροχρόνιες συγκρούσεις, ο Βυζαντινός στρατηγός Νικηφόρος Ουρανός νίκησε τους Βούλγαρους στο Σπερχειό ποταμό και ο Αυτοκράτορας Βασίλειος ο Β’ συνέτριψε(κατέστρεψε) το στρατό τους στο Κλειδί της Μακεδονίας.

Βασίλειος Β

Μετά από αυτές τις ήττες το Βουλγαρικό κράτος διαλύθηκε.

Σαμουήλ

Γ.Σουδίας

16.2.14

Το Βυζάντιο εκχριστιανίζει τους Σλάβους

Οι σλαβικές φυλές οργανώνονται σε κράτη.

Επικοινωνούν με το Βυζάντιο
και δέχονται απ’ αυτό τη θρησκεία και τον πολιτισμό του.

Περιοχές που εγκαταστάθηκαν οι Σλάβοι και κρατίδια των Σλάβων

Σλάβοι πολεμιστές

Κύριλλος και Μεθόδιος

Γ. Σουδίας

9.2.14

Η φύλαξη των ανατολικών συνόρων και οι Ακρίτες

Γ. ΣΟΥΔΙΑΣ

2.2.14

Οι Βυζαντινοί και οι Άραβες

Οι Άραβες κατοικούσαν στην χερσόνησο της Αραβίας και από τα μέσα του 7ου αι. άρχισαν να οργανώνονται σε ένα έθνος το αραβικό.

καραβάνι

νομάδες

καραβάνι

κοράνι

Οι πόλεμοι ανάμεσα στους Πέρσες και τους Βυζαντινούς που κράτησαν πολλά χρόνια εξάντλησαν και τα δυο κράτη.

Τότε εμφανίστηκαν οι Άραβες και μέσα σε λίγα χρόνια κατάφεραν να κατακτήσουν πολλές περσικές και βυζαντινές περιοχές.

Μεγάλωσαν το κράτος τους και έκαναν πρωτεύουσα τους τη Δαμασκό της Συρίας .

Απέκτησαν πολύ μεγάλη δύναμη κι έγιναν διαρκής κίνδυνος για το Βυζάντιο.

Με στόλο, κατέλαβαν την Κύπρο, τη Ρόδο και άλλα νησιά του Αιγαίου ανοίγοντας θαλάσσιο δρόμο για την Κωνσταντινούπολη που ήταν ο στόχος τους.

Με πολύ στρατό και στόλο προσπάθησαν δυο φορές να καταλάβουν την Κωνσταντινούπολη πολιορκώντας την από στεριά και θάλασσα.

Ναυμαχία

Η πρώτη έγινε το 673 μ.Χ. και κράτησε πέντε χρόνια. Η δεύτερη έγινε το 717 μ.Χ.
Στη δεύτερη πολιορκία ο αυτοκράτορας
Λέων Γ’ ο Ίσαυρος και οι πολιορκημένοι Βυζαντινοί πέρασαν δύσκολες ώρες και αντιστάθηκαν γενναία.

Λέων Γ ο Ίσαυρος

Νίκησαν επειδή είχαν ένα ανίκητο όπλο το «υγρό πυρ»,

Μ’ αυτό έκαψαν μεγάλο μέρος από το στόλο των Αράβων, τους ανάγκασαν να λύσουν την πολιορκία και να επιστρέψουν νικημένοι στα εδάφη τους

Παρά την αποτυχία τους αυτή, δεν απογοητεύτηκαν

Στη συνέχεια οι Άραβες κατέλαβαν περιοχές της Β. Άφρικής, πέρασαν τον 8^ο αι. στην Ισπανία κι από κει προσπάθησαν να περάσουν στην Ευρώπη

Οι ενωμένοι Φράγκοι όμως, με τον Κάρολο Μαρτέλο, τους νίκησαν το 732μΧ στο Πουατιέ της Γαλλίας.

Κάρολος Μαρτέλος

μάχη στο Πουατιέ

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Μετά τις ήττες στην Κωνσταντινούπολη και στο Πουατιέ, οι δρόμοι των Αράβων προς την Ευρώπη έκλεισαν οριστικά.Oι Άραβες δεν επιχείρησαν ξανά την είσοδο στην Ευρώπη.

Οι Άραβες που εγκαταστάθηκαν στην Ισπανία ανέπτυξαν σπουδαίο πολιτισμό κι έκαναν πολλά έργα

Το 9ο αι. μία ομάδα των Αράβων της Ισπανίας, οι Σαρακηνοί, κυριάρχησαν στη Μεσόγειο ως πειρατές.

Κατέλαβαν και την Κρήτη για 100 περίπου χρόνια και την έκαναν ορμητήριό τους.

Τους έδιωξε από Κρήτη και τη Μεσόγειο ο Νικηφόρος Φωκάς.

Νικηφόρος Φωκάς

Κάνε κλικ

Διαδραστικός χάρτης επέκτασης Αράβων - Quiz

Το υγρό πυρ το έλεγαν επίσης πυρ θαλάσσιον, μηδικόν πυρ, πολεμικόν πυρ, πυρ λαμπρόν, πυρ ρωμαϊκόν ή πυρ σκευαστόν και οι Δυτικοί « ελληνικό πυρ» .
Το υγρόν πυρ ήταν
ένα πύρινο μείγμα που εκτοξευόταν από τα πλοία της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας από τον 7ο αιώνα. Εφευρέθηκε απο τον εφευρέτη Καλλίνικο. Εκτοξευόμενο από καταπέλτες, αλλά κυρίως από πεπιεσμένους σίφωνες, το υγρό πυρ είχε την ιδιότητα να μην σβήνει στο νερό. Έτσι, έπαιξε σημαντικό ρόλο στην απόκρουση των αραβικών πολιορκιών της Κωνσταντινούπολης, και σε αρκετές ναυτικές συμπλοκές με τους Άραβες. Περιβαλλόταν με άκρα μυστικότητα, με αποτέλεσμα να αγνοούμε σήμερα την ακριβή σύστασή του.